جام جهانی برای نخستین بار در سال ۱۹۳۰ برگزار شد و این تورنمنت ۱۳ تیمی با قهرمانی میزبان، اروگوئه، به پایان رسید. به دلیل وقوع جنگ جهانی دوم و پیامدهای آن، هیچ دورهای در سالهای ۱۹۴۲ و ۱۹۴۶ برگزار نشد. اما جام جهانی در سال ۱۹۵۰ در برزیل بازگشت و اروگوئه برای دومین بار قهرمان شد. همچنین جام جهانی ۲۰۲۲ قطر که با حضور ۳۲ تیم برگزار شد و با قهرمانی تیم ملی فوتبال آرژانتین به پایان رسید، بیستودومین دوره این رقابتها بود. در ادامه این مطلب از مجله بت فوروارد، نگاهی داریم به بازیکنانی که نخستین گلهای افتتاحیه جام جهانی را به ثمر رساندهاند.
لوسین لوران (۱۹۳۰)
در ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۰، لوسین لوران (Lucien Laurent) با یک ضربه والی برای فرانسه مقابل مکزیک در ورزشگاه استادیو پوچیتوس در مونتهویدئو گلزنی کرد. این گل، اولین گل تاریخ جام جهانی بود و فرانسه را در مسیر پیروزی ۴-۱ قرار داد. لوران که در پست مهاجم راست بازی میکرد، در ادامه تنها ۱۰ بار برای تیم ملی فرانسه به میدان رفت. او فقط یک گل دیگر به ثمر رساند و به دلیل مصدومیت، جام جهانی ۱۹۳۴ را از دست داد.
بازیکنان ثبتکننده نخستین گلهای افتتاحیه جام جهانی – انر والنسیا
ارنستو بلیس (۱۹۳۴)
جام جهانی ۱۹۳۴ با حضور ۱۶ تیم برگزار شد و مستقیماً از مرحله حذفی آغاز شد. تمام دیدارهای مرحله یکهشتم نهایی همزمان شروع شدند و اولین گل توسط ارنستو بلیس (Ernesto Belis) از آرژانتین تنها پس از چهار دقیقه مقابل سوئد به ثمر رسید، اما تیم آمریکای جنوبی در نهایت با نتیجه ۳-۲ در بولونیا شکست خورد.
یوزف گوشل (۱۹۳۸)
آلمان در دیدار افتتاحیه جام جهانی ۱۹۳۸ در ورزشگاه پارک دو پرنس مقابل سوئیس بازی کرد و مسابقه با نتیجه ۱-۱ به پایان رسید. یوزف گوشل (Josef Gauchel) آلمان را پیش انداخت و با این کار گل اول تورنمنت را به ثمر رساند، اما سوئیس بعداً بازی را مساوی کرد و پنج روز بعد در دیدار تکراری ۴-۲ پیروز شد.
آدمیر مارکز منز (۱۹۵۰)
برزیل میزبان، جام جهانی ۱۹۵۰ را در ۲۴ ژوئن با پیروزی ۴-۰ مقابل مکزیک در ورزشگاه ماراکانا آغاز کرد و آدمیر (Ademir) دو بار گلزنی کرد. این مهاجم سابق واسکو داگاما و فلومیننزه در ادامه ۷ گل در این تورنمنت به ثمر رساند، از جمله چهار گل در پیروزی ۷-۱ مقابل سوئد، اما برزیل در دیدار سرنوشتساز با نتیجه ۲-۱ مقابل اروگوئه در یک شگفتی بزرگ در ماراکانا شکست خورد.
بازیکنان ثبتکننده نخستین گلهای افتتاحیه جام جهانی – فرانسوا اومام بییک
میلوش میلوتینوویچ (۱۹۵۴)
چهار بازی گروهی همزمان با آغاز جام جهانی ۱۹۵۴ در تاریخ ۱۶ ژوئن برگزار شد. میلوش میلوتینوویچ (Miloš Milutinović) نخستین بازیکنی بود که موفق به گلزنی شد. او در دقیقه ۱۵ دیدار مقابل فرانسه در شهر لوزان دروازه را باز کرد و نام خود را بهعنوان زننده اولین گل آن دوره ثبت کرد. یوگسلاوی در ادامه عملکرد قابل قبولی داشت و تا مرحله یکچهارم نهایی پیش رفت، اما در نهایت با نتیجه ۲-۰ برابر آلمانِ قهرمان از رقابتها کنار رفت.
اورسته کورباتا (۱۹۵۸)
اورسته کورباتا (Oreste Corbatta) تنها پس از سه دقیقه در دیدار مقابل آلمان غربی در مالمو، گل اول جام جهانی ۱۹۵۸ را به ثمر رساند و شروعی امیدوارکننده برای آرژانتین رقم زد. با این حال، این برتری دوام نداشت و آرژانتین در نهایت با نتیجه ۳-۱ شکست خورد و در مرحله گروهی از رقابتها کنار رفت. در پایان آن دوره، برزیل با شکست دادن سوئد میزبان در فینال، برای نخستین بار به قهرمانی جهان دست یافت.
هکتور فاکوندو (۱۹۶۲)
جام جهانی ۱۹۶۲ با چهار بازی همزمان آغاز شد و این مسابقات در مجموع ۱۰ گل به همراه داشت. هکتور فاکوندو (Héctor Facundo) تنها پس از چهار دقیقه موفق شد دروازه بلغارستان را باز کند و اولین گل تورنمنت را به نام خود ثبت کند. این گل، شروعی امیدوارکننده برای آرژانتین بود، اما در ادامه نتوانستند نتایج لازم را کسب کنند. در نهایت، تیم آرژانتین به دلیل تفاضل گل از مرحله گروهی حذف شد و خیلی زود از رقابتها کنار رفت.
.بازیکنان ثبتکننده نخستین گلهای افتتاحیه جام جهانی -سیفیوه شابالالا
پله (۱۹۶۶)
پله (Pelé) پس از خطاهای خشن علیه بازیکنان برزیل در جام جهانی ۱۹۶۶ به فکر خداحافظی از فوتبال افتاد. مدافع عنوان قهرمانی در همان مرحله گروهی حذف شد، اما کار خود را با پیروزی ۲-۰ مقابل بلغارستان آغاز کرد، او با یک ضربه آزاد در دقیقه ۱۵ گل اول تورنمنت را به ثمر رساند. این گل یک دقیقه زودتر از گل زیگی هلد از آلمان غربی در پیروزی ۵-۰ مقابل سوئیس (که همزمان برگزار شد) به ثمر رسید. یک روز قبلتر، انگلیس و اروگوئه در بازی افتتاحیه به تساوی ۰-۰ رسیده بودند.
دینکو درمندژیف (۱۹۷۰)
بلغارستان که در سال ۱۹۶۶ اولین گل را دریافت کرده بود، چهار سال بعد گل افتتاحیه تورنمنت را به ثمر رساند. دینکو درمندژیف (Dinko Dermendzhiev) در دقیقه ۱۳ مقابل پرو گل زد، اما تیم آمریکای جنوبی بازی را ۳-۲ برد و بلغارستان در مرحله گروهی حذف شد. میزبان، مکزیک، چند روز قبل در بازی افتتاحیه مقابل شوروی به تساوی ۰-۰ رسیده بود.
پائول برایتنر (۱۹۷۴)
پس از تساوی ۰-۰ برزیل و یوگسلاوی در بازی افتتاحیه، پائول برایتنر (Paul Breitner) روز بعد در پیروزی ۱-۰ آلمان غربی مقابل شیلی گل اول تورنمنت را زد. این هافبک با شوتی قدرتمند از فاصله حدود ۳۰ یارد توپ را به گوشه بالای دروازه فرستاد و آلمان را در مسیر پیروزی قرار داد. او همچنین در فینال از روی نقطه پنالتی گل زد تا آلمان با پیروزی ۲-۱ مقابل هلند برای دومین بار قهرمان شود.
برنارد لاکومب (۱۹۷۸)
در حالی که بازی افتتاحیه جام جهانی ۱۹۷۸ بین آلمان غربی و لهستان با تساوی ۰-۰ به پایان رسید، گل در دومین مسابقه خیلی سریع به ثمر رسید. برنارد لاکومب (Bernard Lacombe) یکی از سریعترین گلهای تاریخ جام جهانی را تنها پس از ۳۶ ثانیه مقابل ایتالیا به ثمر رساند، اما فرانسه در نهایت ۲-۱ شکست خورد و پشت سر ایتالیا و آرژانتینِ قهرمان از مرحله گروهی حذف شد.
بازیکنان ثبتکننده نخستین گلهای افتتاحیه جام جهانی – اروین فاندنبرگ
اروین فاندنبرگ (۱۹۸۲)
اروین فاندنبرگ (Erwin Vandenbergh) تنها گل دیدار افتتاحیه را در پیروزی ۱-۰ بلژیک مقابل آرژانتین در بارسلونا به ثمر رساند؛ گلی که یکی از شگفتیهای بزرگ شروع آن دوره را رقم زد. این شکست برای آرژانتینِ مدافع عنوان قهرمانی، آن هم با حضور دیهگو مارادونا، بسیار غیرمنتظره بود. هرچند هر دو تیم در نهایت از مرحله اول صعود کردند، اما نتوانستند به مراحل پایانی برسند و در مرحله دوم گروهی از رقابتها کنار رفتند.
آلساندرو آلتوبلی (۱۹۸۶)
ایتالیا دفاع از عنوان قهرمانی خود را در جام جهانی ۱۹۸۶ مکزیک مقابل بلغارستان آغاز کرد. آلساندرو آلتوبلی (Alessandro Altobelli) گل اول تورنمنت را زد، اما ناسکو سیراکوف (Nasko Sirakov) در دقایق پایانی کار را به تساوی کشاند تا ایتالیا شروعی نهچندان قاطع داشته باشد. آتزوری در ادامه رقابتها نیز نتوانست عملکرد درخشانی ارائه دهد و در مرحله یکهشتم نهایی مقابل فرانسه از دور مسابقات کنار رفت.
فرانسوا اومام بییک (۱۹۹۰)
کامرون در دیدار افتتاحیه جام جهانی ۱۹۹۰ با شکست دادن آرژانتین مدافع عنوان قهرمانی و دیهگو مارادونا (Diego Maradona) شگفتی بزرگی رقم زد. فرانسوا اومام بییک (François Omam-Biyik) با ضربه سر تنها گل بازی را زد، گلی که دروازهبان نری پومپیدو باید مهار میکرد. کامرون به یکچهارم نهایی رسید و آرژانتین تا فینال پیش رفت.
بازیکنان ثبتکننده نخستین گلهای افتتاحیه جام جهانی – یورگن کلینزمن
یورگن کلینزمن (۱۹۹۴)
آلمان جام جهانی ۱۹۹۴ را با پیروزی ۱-۰ مقابل بولیوی در بازی افتتاحیه تورنمنت آغاز کرد. یورگن کلینزمن (Jürgen Klinsmann) تنها گل بازی را در شیکاگو به ثمر رساند. او پس از آنکه توماس هاسلر (Thomas Hässler) یک پاس بلند از خط دفاعی آلمان را کنترل کرد و دروازهبان بولیوی، کارلوس تراکو (Carlos Trucco) را خارج از محوطه جریمه جا گذاشت، با ضربهای ساده توپ را وارد دروازه خالی کرد.
سزار سامپایو (۱۹۹۸)
سزار سامپایو (César Sampaio) تنها پنج دقیقه زمان نیاز داشت تا در بازی افتتاحیه مقابل اسکاتلند در ورزشگاه استاد دو فرانس، برزیل را پیش بیندازد و شروعی طوفانی برای مدافع عنوان قهرمانی رقم بزند. با این حال، او در ادامه بازی با خطایی یک پنالتی به حریف داد تا نقش دوگانهای در جریان مسابقه داشته باشد، هرچند برزیل در نهایت ۲-۱ پیروز شد. سلسائو تا فینال پیش رفت، اما در دیدار نهایی با نتیجه ۳-۰ مقابل فرانسه شکست خورد و از تکرار قهرمانی بازماند.
پاپا بوبا دیوپ (۲۰۰۲)
سنگال در بازی افتتاحیه جام جهانی ۲۰۰۲ شگفتی بزرگی رقم زد و فرانسه مدافع عنوان قهرمانی را شکست داد. پاپا بوبا دیوپ (Papa Bouba Diop) تنها گل بازی را در سئول به ثمر رساند. سنگال با عملکردی درخشان تا مرحله یکچهارم نهایی پیش رفت، در حالی که فرانسه با غیبت زینالدین زیدان در دو بازی نخست، خیلی زود و در همان مرحله گروهی از رقابتها حذف شد.
بازیکنان ثبتکننده نخستین گلهای افتتاحیه جام جهانی – فیلیپ لام
فیلیپ لام (۲۰۰۶)
آلمان در بازی افتتاحیه جام جهانی ۲۰۰۶ در ورزشگاه آلیانتس آرنا مقابل کاستاریکا قرار گرفت و خیلی زود پیش افتاد. فیلیپ لام (Philipp Lahm) توپ را از سمت چپ گرفت، وارد محوطه شد و با ضربهای دقیق توپ را به گوشه بالای دروازه فرستاد. آلمان تا نیمهنهایی پیش رفت اما در وقت اضافه مقابل ایتالیا، قهرمان نهایی، شکست خورد.
سیفیوه شابالالا (۲۰۱۰)
سیفیوه شابالالا (Siphiwe Tshabalala) با به ثمر رساندن گل افتتاحیه جام جهانی ۲۰۱۰، آغازگر جشن و هیجان در نخستین میزبانی تاریخ این رقابتها در قاره آفریقا شد. او پس از یک ضدحمله سریع، با ضربهای تماشایی و قدرتمند با پای چپ توپ را به گوشه بالای دروازه فرستاد. این گل که به یکی از نمادینترین لحظات آن دوره تبدیل شد. با این حال، بازی با نتیجه ۱-۱ به پایان رسید و آفریقای جنوبی در نهایت به دلیل تفاضل گل از صعود به مرحله بعد بازماند.
مارسلو (۲۰۱۴)
در دیدار افتتاحیه جام جهانی ۲۰۱۴ بهطور ناخواسته مارسلو (Marcelo) نام خود را در تاریخ ثبت کرد. او توپ را به اشتباه وارد دروازه خودی کرد و اولین گل تورنمنت را به نام کرواسی رقم زد. این اتفاق، نخستین بار در تاریخ جام جهانی بود که گل افتتاحیه به شکل گل به خودی به ثبت میرسید. با این حال، برزیل در ادامه واکنش خوبی نشان داد و در نهایت با نتیجه ۳-۱ پیروز شد تا شروعی موفق در خانه داشته باشد.اولین گل جام جهانی ۲۰۱۴ به نام کرواسی ثبت شد، اما توسط بازیکن کرواسی به ثمر نرسید.
بازیکنان ثبتکننده نخستین گلهای افتتاحیه جام جهانی – یوری گازینسکی
یوری گازینسکی (۲۰۱۸)
روسیه در جام جهانی ۲۰۱۸ فراتر از انتظار ظاهر شد و پس از صعود از گروه خود، تا یکچهارم نهایی پیش رفت. میزبان در بازی افتتاحیه عربستان را ۵-۰ شکست داد. یوری گازینسکی (Yury Gazinsky) با ضربه سر خود در دقیقه ۱۲، نخستین گل جام جهانی ۲۰۱۸ را در مسکو به ثمر رساند و شروعی قدرتمند برای میزبان رقم زد. این تیم در ادامه نیز فراتر از انتظار ظاهر شد و با صعود از مرحله گروهی، تا مرحله یکچهارم نهایی پیش رفت.
انر والنسیا (۲۰۲۲)
قطر میزبان در بازی افتتاحیه جام جهانی ۲۰۲۲ با نتیجه ۲-۰ مقابل اکوادور شکست خورد. این پیروزی ۲-۰ باعث شد قطر به اولین میزبان تاریخ جام جهانی تبدیل شود که بازی افتتاحیه خود را واگذار میکند. انر والنسیا (Enner Valencia) با عملکردی درخشان در دیدار افتتاحیه، نقش اول پیروزی اکوادور مقابل قطر میزبان را ایفا کرد. او ابتدا در دقیقه ۱۶ از روی نقطه پنالتی گل اول تورنمنت را در ورزشگاه البیت به ثمر رساند و سپس گل دوم تیمش را نیز وارد دروازه کرد تا شب کاملی را پشت سر بگذارد.
جمعبندی نهایی
گلهای افتتاحیه جام جهانی همیشه فراتر از یک گل ساده بودهاند. این گلها آغازگر هیجان، داستانها و اتفاقات غیرمنتظره هر دوره از رقابتها هستند. از اولین گل تاریخ توسط لوسین لوران گرفته تا درخشش انر والنسیا در سال ۲۰۲۲، هر کدام نمایانگر شروعی متفاوت در مسیر یک تورنمنت بزرگ بودهاند. در طول این سالها، برخی از این گلها زمینهساز موفقیت تیمها شدند و برخی دیگر تنها یک شروع کوتاه برای تیمهایی بودند که خیلی زود حذف شدند. گاهی این گلها با شگفتی همراه بودهاند، مانند گل پاپا بوبا دیوپ در سال ۲۰۰۲، و گاهی هم اتفاقاتی خاص و کمنظیر مانند گل به خودی مارسلو در سال ۲۰۱۴ رقم خورده است.
در نهایت، گل افتتاحیه هر جام جهانی نمادی از شروع رقابتی است که همیشه با هیجان، غافلگیری و لحظاتی بهیادماندنی همراه است، لحظهای که اولین جرقه از داستان یک جام جهانی را روشن میکند.
